Mijn e-mail aan het NRC

Vanochtend vroegen jullie aan het eind van jullie nieuwsbrief “Heb je nieuws of commentaar of vind jij dat de Britse politiek ook wel een Cleanup kan gebruiken? Mail ons op nieuwsbrief@nrc.nl.”

De Britse politiek heeft beslist zeer dringend een Cleanup nodig, om meerdere redenen. Ik woon nu een jaar of 15 op de Engelse zuidkust. Ik heb eerder in de Verenigde Staten gewoond, en heb dus wel wat vergelijkingsmateriaal.

Om te beginnen heb ik hier vanaf het begin te maken gehad met weerstand tegen buitenlanders. Toen ik in december 2004 mijn bankrekening opende, kreeg ik al een opmerking te horen die positief was bedoeld, maar die ik toen nog niet wist te interpreteren. Waar had die man het over? Ik herkende het verschijnsel vreemdelingenhaat niet.

Nadat Theresa May in 2010 Home Secretary werd – noem het maar minister van binnenlandse zaken en integratie – werden vreemdelingenhaat en discriminatie van buitenlanders langzaam maar zeker door de regering opgelegd. “Go home or face arrest” werd weliswaar teruggefloten maar “discrimineer want anders kun je als Brit voor wel vijf jaar in de gevangenis belanden” niet. Vele schokkende schandalen volgden. De regering haalde de schouders op.

Als buitenlander kun je zo maar worden opgepakt en voor onbepaalde tijd worden vastgezet, je baan, woning en rijbewijs verliezen, terwijl er geen duidelijke reden voor je arrestatie hoeft te zijn en je vaak na een tijd zonder enige uitleg weer wordt vrijgelaten. Het was de bedoeling dat je dan ook je bankrekening zou kwijtraken, maar dat bleek in de praktijk te ingewikkeld. Buitenlanders die hier aan een congres of workshop willen komen deelnemen of zelfs keynote speaker zijn, worden steeds vaker buiten de deur gehouden, vanwege het waanidee dat alle buitenlanders stiekem hier willen komen wonen.

2010 was ook het jaar dat Iain Duncan Smith Secretary of Work and Pensions werd, wat je kunt vergelijken met minister van werkgelegenheid en sociale zekerheid. Daarmee werd de jacht ingezet op miljoenen Britten. Daar werd enorm veel geld weggehaald, bij een groep die toch al weinig of geen economische veerkracht had en die veel chronisch zieke mensen en mensen met beperkingen bevat.

Groot-Brittannië heeft namelijk iets dat geen enkel ander land in de westerse wereld heeft, namelijk dat archaïsche Britse klassenstelsel dat in het verleden zelfs in India voor problemen heeft gezorgd toen de Britten daar bepaalde groepen uit de bevolking gingen voortrekken. Het komt erop neer dat dit systeem Britten onderverdeelt in grofweg echte mensen, de middenmoot en een lagere mensensoort. Voor ‘echte mensen’ kun je misschien ook de termen ‘establishment’ of ‘elite’ gebruiken. Het gaat om mensen die in een rijk milieu zijn geboren, vaak met een lange familietraditie, bijvoorbeeld in de politiek.

Het Verenigd Koninkrijk kent dan ook een enorme mate van sociaal-economische ongelijkheid die in zijn eentje de (on)gelijkheidsindicator voor de hele EU naar beneden trekt. In de Verenigde Staten heerst ook een enorme ongelijkheid, maar daar hebben ze dat bezopen klassenstelsel niet.

Miljoenen Britten leven dus in armoede, en een flink deel daarvan is momenteel zeer diepe armoede. Dat betreft 30 tot 40% van de Britse kinderen. Elke winter overlijden hier tienduizenden mensen in verband met het niet goed of gewoon niet warm kunnen houden van de woning. In Europese landen met koude klimaten liggen die cijfers een stuk lager. De dakloosheid is enorm, en treft ook veel mensen met banen. De lonen liggen laag.

De politici in de regering zijn super-manipulatief. De Britse regering doopte het minimumloon om tot “living wage” in een poging de Living Wage Foundation de wind uit de zeilen te nemen. Die pleit voor een loon dat mensen in staat stelt om in hun levensbehoeften te kunnen voorzien (in plaats van een loon dat er misschien voor zorgt dat mensen net niet dood gaan).

De afgelopen tien jaar zijn er nogal wat rechtszaken tegen de Britse regering geweest die de regering bijna allemaal verloor. Termen als “blatantly discriminatory” in vonnissen liegen er niet om. Vervolgens smeert de regering de de daaruit voortvloeiende uitbetalingen zo lang mogelijk uit en werpt ze zoveel mogelijk hindernissen op waardoor de Britten in kwestie worstelen met ingewikkelde procedures en bergen papier. Een percentage van hen overlijdt intussen. De regering trok zelf juridisch van leer tegen de EU toen die de extravagante bonussen in het bankwezen aan banden wilde leggen en ze houdt zich ook met illegale wapenverkopen bezig.

De huidige Britse regeringspolitici liegen dat het barst en zijn daar ronduit trots op. Het is totaal niet te vergelijken met het gedrag van Donald Trump, want die gelooft op het moment dat hij liegt werkelijk wat hij zegt. Britse politici ruien haat en geweld op als ze denken dat dat in hun santenkraam van pas komt en vallen anderen aan vanwege hun al dan niet vermeende gewelddadigheid als ze dat op dat moment politiek opportuun vinden.

Boris Johnson heeft het over messen trekken tegen parlementsleden die zich niet door de regering tegen de muur lieten drukken en lacht om de bezwaren van de echtgenoot van vermoord parlementslid Jo Cox, maar wil Brexit zodat hij gevaarlijke terroristen buiten kan houden, zegt hij. Hij en Theresa May verspreidden leugens en denigrerende opmerkingen over Britse rechters en rechtbanken als die de Britse regering terug floten.

Hooggeplaatste diplomaten gaven er de brui aan. Zelfs minister Amber Rudd, die als regeringslid twee keer de rechtbank beledigde, werd het op een gegeven moment te veel. Dat zegt wat. Een-en-twintig Conservatieve parlementsleden die het niet met Boris Johnson eens waren en dat ook via hun stem in het parlement uitdrukten, waren uit de partij gezet. Dat was kennelijk de druppel die bij Rudd de emmer deed overlopen.

Iain Duncan Smith en zijn collega’s lagen letterlijk in een deuk van het lachen toen andere politici het overlijden aankaarten van zieke mensen en mensen met beperkingen, bijvoorbeeld omdat ze geen geld meer hadden voor eten en voor hun prepaid elektriciteit waarmee ze de insuline in de koelkast op temperatuur konden houden of omdat ze uit machteloosheid vanwege zorgen over gebrek aan inkomen zelfmoord pleegden.

Theresa May reageerde zwaar persoonlijk beledigd toen men haar aansprak om het enorme aantal kinderen dat op kerstochtend nog steeds dakloos zou zijn. Het zou allemaal gelogen zijn, suggereerde zij, en het was gemeen om zo onaardig tegen haar te doen.

Jacob Rees-Mogg maakte het parlement belachelijk door met absurde taalregels aan te komen zetten die mogelijk in zijn milieu gangbaar zijn of die zijn kindermeisje hem leerde en zich vervolgens in zijn luxe streepjespak languit over de parlementsbanken te draperen en nog net niet zijn broek liet zakken om het parlement zijn blote billen te laten zien.

Boris Johnson wilde het parlement op non-actief stellen – niet “met reces sturen” want tijdens een reces gaan veel parlementaire activiteiten gewoon door – om te voorkomen dat parlementsleden de plannen voor de toekomst van het land aan een kritische blik zouden onderwerpen.

Over de rol van de Russen, en dark money, inmenging van Facebook en dat soort zaken zal ik het maar niet hebben, want de regering wil dat het liefst geheim houden.

Nigel Farage verdwijnt naar het buitenland zodra het hem even niet lukt de haat en intolerantie genoeg op te jagen om vervolgens terug te keren en luid de oorlogstrom te slaan als het weer rommelt. Meerdere Europese parlementsleden van zijn partij hadden geen idee wat ze in Brussel moesten doen en spraken op Twitter hun verbijstering uit over het feit dat ze een kantoor hadden met apparatuur, en een assistent, en een laptop.

Na het Brexit-referendum in 2016 heb ik korte tijd gehoopt dat Brexit een positieve wending voor het land zou gaan betekenen, maar nee, het tegendeel bleek het geval. De geluiden en praktijken die we hier de afgelopen jaren hebben gehoord en gezien vertonen een ongemakkelijk aanvoelende gelijkenis met wat er een kleine eeuw geleden in Duitsland speelde. Het is dus zaak om het tij te keren voordat het land ten onder gaat aan zijn eigen ellende.

Helaas beginnen de LibDems nu ook door te slaan; ze hebben in de aanloop tot de verkiezingen van vandaag meerdere blunders gemaakt die aan het denken zetten. Het na-apen van de intimiderende en manipulatieve werkwijzen van de Conservatieve Partij is immers een zwaktebod. Denk overigens niet dat elke Labour-politicus wel per definitie aan de kant van de Britse onderdrukten staat en het antisemitisme in bepaalde groepen binnen Labour stemt evenmin vrolijk. De SNP en de Groenen lijken nog het best te sporen. Je kunt Nicola Sturgeon misschien zelfs wel als de Angela Merkel van het VK zien, ware het niet dat Schotland veel minder macht heeft dan Duitsland.

Toch is het nu voor de Britten cruciaal om strategisch te stemmen, en dat betekent in veel gevallen Labour en in veel andere plaatsen LibDem, en in Schotland natuurlijk SNP. Plaid Cymru stemmen heeft waarschijnlijk weinig zin, omdat er in Wales veel Engelsen wonen die daar ook tijdens het referendum van 2016 de Leave vote veroorzaakten.

Het is dieptriest dat vooral onder het onderdrukte deel van vooral de Engelse bevolking behoorlijk veel steun voor de Conservatieven is (en ook voor de Brexit Party, het voormalige UKIP). Dat is niet zo gek als het misschien lijkt. Je eigen regering hoort jouw belangen te verdedigen, hoort voor je op te komen. Dat je eigen regering je voortdurend verraadt, tegen je liegt, je een poot uitdraait en zelfs de draak met je steekt door te zeggen dat je in plaats van naar de voedselbank te gaan je op basis van je salaris of uitkering een lening tegen woekerrente moet afsluiten is voor deze Britten gewoon niet te geloven. Dat is tenslotte alsof je eigen ouders je zouden verraden.

One thought on “Mijn e-mail aan het NRC

Feel free to share your opinion below. (Note that I do screen comments on this website.)

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.